Μας ψεκάζουν – Hairspray!

Αν νομίζεις ότι η τρύπα του όζοντος δημιουργήθηκε από τη λακ της κας Καίτης από το ισόγειο, μάλλον πρέπει να δεις το Hairspray. Πίστεψε με, θα αναθεωρήσεις.

Βαλτιμόρη 1962. Φουντωτά μαλλιά. Τόνοι λακ. Νταρντάνες γυναίκες. Χορός και τραγούδι. Το Hairspray είναι όλα αυτά και ακόμη περισσότερα. Και να μην το έχεις δει, σίγουρα κάτι θα έχει πάρει το αφτί σου  για την ταινία του Τζον Γουότερς το 1988, το θεατρικό του Μπροντγουέι με τα οχτώ βραβεία Τόνι το 2002, ή την πιο πρόσφατη κινηματογραφική εκδοχή το 2007.

Οι αρχές δεκαετίας του ΄60 προηγήθηκαν των Μπιτλς, του LSD, του Βιετνάμ και των χίπις. Μαλλιάδες έφηβοι ήθελαν να βγουν στο γυαλί για να ξεδιπλώσουν το ταλέντο τους στα τηλεοπτικά μουσικοχορευτικά σόους. Η Τρέισι Τέρνμπλαντ είναι μία από αυτούς. Δε χρειάζεται όμως να «χωράς» σε στερεότυπα για να κερδίσεις. Αυτό αποδεικνύει η Τρέισι, η τροφαντή έφηβη με τα φουντωτά μαλλιά και τα μεγάλα όνειρα που θέλει να εμφανιστεί στο Σόου του Κόρνι Κόλινς, το δημοφιλές χορευτικό σόου στην τοπική τηλεόραση της Βαλτιμόρης. Μπορεί να έχει μεγάλο ταλέντο στο χορό, αλλά έχει και ένα μεγάλο πρόβλημα: Το μέγεθος της! Συλφίδα σίγουρα δεν την λες. Η επίσης πληθωρική και υπερ-προστατευτική μητέρα της, Έντνα, την αποθαρρύνει θεωρώντας ότι τα κιλά της κόρης της θα την οδηγήσουν σε βέβαιη αποτυχία.

Η γκέι κοινότητα στις ΗΠΑ αντέδρασε στην πρόσληψη του σαϊεντολόγου Τραβόλτα, λέγοντας ότι η θρησκεία που ασπάζεται είναι ομοφοβική. Εκείνος απάντησε ότι αφενός αυτό δεν ισχύει, αφετέρου δεν υποδύεται τον ομοφυλόφιλο, αλλά τη γυναίκα.

«Δεν είσαι λίγο χοντρή για το σόου;», τη ρωτάνε. «Eίμαι σίγουρη ότι πολλοί από τους τηλεθεατές είναι ευχάριστα στρουμπουλοί», απαντάει γεμάτη αυτοπεποίθηση η Στέισι και κατορθώνει να κατακτήσει μια θέση στην τηλεοπτική εκπομπή. Η Στέισι γίνεται το αστέρι του σόου εν μία νυκτί, προκαλώντας τη ζήλια της χαϊδεμένης στάρλετ Άμπερ Βον Τασλ (το ρόλο ερμηνεύει η Ντέμπι Χάρι, η διάσημη τραγουδίστρια των Bloddies) και της  μητέρας της Βέλμα, η οποία διευθύνει  τον τηλεοπτικό σταθμό. Η Τρέισι δε μαγεύει μόνο το κοινό αλλά και τον αγαπημένο τής Άμπερ, τον Λινκ Λάρκιν, ρίχνοντας ακόμη περισσότερο λάδι στη φωτιά.

Από τα σκηνικά, τα κοστούμια και τα χτενίσματα, μέχρι τη μουσική και τις χορογραφίες, τίποτα δεν ξεφεύγει απ’ το κλίμα της Αμερικής των ’60ς. Η ταινία όμως καταφέρνει με διάφορους τρόπους να ξεφύγει από τα συνηθισμένα. Στη λέξη «μητέρα», για παράδειγμα, σου έρχεται στο νου η εικόνα τυπικής μεσήλικης νοικοκυράς η οποία απασχολείται στην κουζίνα, είναι κολλημένη στην τηλεόραση και δεν πολυβγαίνει έξω. Κάπως έτσι είναι και η Έντνα. Αλλά εδώ μιλάμε για το Hairspray όπου δεν λείπουν οι εκπλήξεις. Την plus size, ατσούμπαλη πλην καλόκαρδη μάνα δεν υποδύεται η Αμερικάνα Τζέσυ Παπουτσή όπως θα περίμενες, αλλά ένας άντρας! Ο Χάρις Γκλεν Μίλτστεντ ή αλλιώς Divine. Ίσως η πιο γνωστή τραβεστί ever -το περιοδικό People την αποκάλεσε «drag queen του αιώνα»- η Divine, ως μούσα του Τζον Γουότερς, ανήγαγε το κιτς σε τέχνη. Η ντραγκ περσόνα της δεν λατρεύτηκε μόνο από τους γκέι, αλλά και από το ευρύ κοινό αφού δεν περιορίστηκε στην trash και disco σκηνή αλλά θριάμβευσε και στο mainstream θέαμα.

Ο Τζον Γουότερς αρχικά προόριζε την Divine να υποδυθεί και τη μητέρα Έντνα και την κόρη Τρέισι, προοπτική η οποία ενθουσίασε την Divine. Οι παραγωγοί όμως της ταινίας ήταν σκεπτικοί και προτίμησαν την Ρίκι Λέικ για το ρόλο της έφηβης κόρης.

Όλες οι εκδοχές του κλασικού μιούζικαλ Hairspray τηρούν δύο παραδόσεις: Τον ρόλο της Τρέισι Τέρνμπλαντ τον ερμηνεύει πάντα μια ταλαντούχα  αλλά άγνωστη ηθοποιός και τον ρόλο της Έντνας Τέρνμπλαντ τον ερμηνεύει πάντα ένας άντρας ηθοποιός. Πρώτα ήταν η Ρίκι Λέικ και η Divine, μετά η Μαρίσα Βινοκούρ και ο Χάρβεϊ Φιρστάιν και πιο πρόσφατα η Νίκι Μπλόνσκι και ο Τζον Τραβόλτα.

Για  να μπει στην  στολή της παχουλής  Έντνα, ο Τραβόλτα χρειαζόταν τέσσερις ολόκληρες ώρες. ‘Ηταν πολύ διστακτικός στο να πει το «ναι» στους παραγωγούς της ταινίας και να φορέσει ψηλοτάκουνα.

Ο ίδιος εξηγεί: «Ήταν δύσκολο για μένα να συμβιβαστώ με την ιδέα ότι παρότι υπήρξα σκληρός άντρας, τώρα με παρακαλάνε να παίξω μια χοντρή γυναίκα από τη Βαλτιμόρη! Τελικά, έπειτα από πολλούς μήνες, με έπεισαν να κουνήσω τον πισινό μου, αυτή τη φορά ως… Έντνα».

Μία Έντνα που η χημεία της ταίριαξε αμέσως με αυτή της Τρέισι. Λέγεται πως όταν ο Τραβόλτα πρωτοσυνάντησε την Μπλόνσκι στην εκπομπή της Όπρα Γουίνφρεϊ, άνοιξε αυθόρμητα την αγκαλιά του και της είπε: «Έλα στη μαμά!».

Το Hairspray όμως δεν μένει μόνο στον ξέφρενο χορό και το χτένισμα υπερπαραγωγή της  Αμερικής των ’60ς, μιας σχεδόν χαζοχαρούμενης (αν και, κατά τα άλλα, μεγάλων αλλαγών) εποχής. Δεν είναι λίγες οι σκηνές στις οποίες φανερώνονται ο ρατσισμός και οι διακρίσεις της εποχής. Για παράδειγμα, οι μαύροι οι οποίοι θέλουν να χορέψουν στο σόου μπορούν να το κάνουν μόνο μία μέρα, την «Μέρα των Μαύρων», την τελευταία Πέμπτη κάθε μήνα. Η κολλητή της Τρέισι, η Πέννυ, τα φτιάχνει με έναν μαύρο, εξαγριώνοντας τη μητέρα της, η οποία την κλειδώνει στο δωμάτιό της. Η Στέισι μαζί με την μαύρη Μοτορμάουθ Μέιμπελ ηγείται πορείας υπέρ της φυλετικής ισότητας και συλλαμβάνεται. Παρά τις αντιξοότητες, η Τρέισι κερδίζει τον τίτλο τής «Μις Εφηβικό Χτένισμα» και ως σταρ πλέον ενσωματώνει και μαύρους στο σόου, ενθαρρύνοντας λευκούς και μαύρους να χορέψουν μαζί. Η ταινία δεν αργεί να μετατραπεί σε ύμνο που ζητάει ίσες ευκαιρίες για όλους, ανεξαρτήτως σωματικής διάπλασης ή φυλετικής προέλευσης, και επιδιώκει να αλλάξει τις συνειδήσεις της λευκής Αμερικής.

Τα φανταζί κοστούμια, τα φουσκωτά μαλλιά και τα πλαδαρά σώματα κρύβουν αγνές προθέσεις και μεγάλα ταλέντα. Η Τρέισι μας δείχνει ότι η επιτυχία δεν έχει να κάνει με τα κιλά ή το χρώμα και μας καλεί να χορέψουμε και να τραγουδήσουμε με την ψυχή μας. Ασυμβίβαστο, προκλητικό, πολύχρωμο και άκρως ψυχαγωγικό, το μπουκάλι του Hairspray δε θα αδειάσει ποτέ…

Written by The B. Magazine