WOMAN: Follow the girl

Ζητήσαμε από την Σοφία Ρεζοπούλου να μας ξεναγήσει στην Αθήνα, σε μια πόλη που οι τουρίστες την γνωρίζουν ή την χαίρονται περισσότερο από τους μόνιμους κάτοικούς της.

 

Από την Δώρα Μάστορα

Φωτογραφίες: Γιώργος Μαλεκάκης

Η Σοφία είναι επαγγελματίας ξεναγός και παρόλο που ξέρει πολλά περισσότερα από τον καθένα μας για αυτή την πόλη, δεν σταματάει λεπτό να την ανακαλύπτει. Την συναντήσαμε στην Πλάκα και περπατήσαμε μαζί της. Ο λόγος της χειμαρρώδης και αποκαλυπτικός. Έχει όντως διαμάντια αυτή η πόλη.

 

Σοφία, πες μας δυο λόγια για σένα. Είσαι ξεναγός. Τι σημαίνει αυτό; Που δραστηριοποιείσαι;

Ο Θουκυδίδης μας λέει ότι ξεναγός σημαίνει άγω ξένους, είτε με την έννοια ότι τους πάω να δουν αξιοθέατα, είτε είμαι ο αρχηγός ενός μισθοφορικού στρατού που άγει ξένους μισθοφόρους. Προτιμώ την πρώτη εκδοχή. Το να είσαι ξεναγός δεν σημαίνει όμως πλέον μόνο να πας τον επισκέπτη να δει τα μνημεία. Έχει αλλάξει ο τουρισμός και το μορφωτικό επίπεδο των ξένων. Μπορεί κάποιος να θέλει να μάθει για τα φυτά, την γεωλογία, την πολιτική κατάσταση, το κλίμα, γιατί έχουμε μπαλκόνια, τι ερπετά έχουμε, τι ψάρια, μέχρι και για τα ποσοστά αλατιού στη θάλασσα με έχουν ρωτήσει και γιατί έχουμε τόσο μπλε θάλασσες… Ξεναγός σπουδάζεις. Δεν μαθαίνεις από εμπειρία. Μερικοί άνθρωποι έχουν πολύ λάθος άποψη για το επάγγελμά μας. Προσωπικά, δραστηριοποιούμαι θεωρητικά σε όλη την Ελλάδα αλλά πρακτικά στην Αθήνα και στην Κρήτη.

 

Μένεις ένα μεγάλο διάστημα του χρόνου στην Αθήνα. Συνεχίζεις να ψάχνεις και να ανακαλύπτεις αυτή την πόλη; Έχεις τη διάθεση του τουρίστα που θέλει να βρει περισσότερα από όσα φαίνονται με μια πρώτη ματιά;

Η Αθήνα θεωρώ ότι είναι η ομορφότερη και πραγματικά καλύτερη πόλη που έχω δει. Μ’ αρέσει να φεύγω από το σπίτι με τα πόδια και κάθε φορά να κάνω μια διαφορετική διαδρομή για το κέντρο, το οποίο λατρεύω. Κάθε φορά που περπατάω προσπαθώ να βλέπω κάτι άλλο. Στα πάρκα βγάζω τα ακουστικά για να ακούω την φύση και περνάω σχετικά συχνά από τον Εθνικό κήπο που τώρα είναι καταπληκτικός, σαν να είσαι σε δάσος. Η Αθήνα είναι φιλική στο να την ανακαλύψεις, παρά τα όσα γίνονται τελευταία.

Γνωρίζουν οι Αθηναίοι την πόλη τους;

Η αλήθεια είναι ότι πολύ μεγάλο ποσοστό δεν την γνωρίζει γιατί περιορίζονται στο δήμο τους και δεν τους ενδιαφέρει κάτι άλλο. Πάντα μου έκανε εντύπωση το «όχι δεν έχω πάει εκεί και δεν θέλω να πάω». Μου ακούγεται σχεδόν σαν ιεροσυλία να ζήσεις 60 χρόνια σε μια πόλη και να ξέρεις καλύτερα τον κεντρικό λόφο της Βουδαπέστης από την Ακρόπολη που έχεις να ανέβεις από το δημοτικό. Η Αθήνα ειδικά έχει έναν δυναμικό συνδυασμό, έχει πολλά μνημεία με μέρες δωρεάν εισόδου τον χειμώνα, έχει και δωρεάν μέρες ξενάγησης από τους διπλωματούχους ξεναγούς που απευθύνονται στους Αθηναίους για να γνωρίσουν την πόλη τους. Αντίστοιχα προγράμματα έχει και η Θεσσαλονίκη.

 

Ποιο είναι το πιο δυνατό χαρτί της Αθήνας; Τι θα έβαζες πρώτο-πρώτο σε ένα πλάνο ξενάγησης σήμερα;

Την ίδια την Αθήνα. Είναι ζωντανή όσο δεν πάει, έχει μουσική και λουλούδια στους δρόμους, όλες τις ώρες, έχει καταπληκτική ποιότητα φωτός, οι φωτογράφοι είναι ευτυχισμένοι εδώ, έχει άπειρα χρώματα παντού, το Θησείο, τα στενά γύρω από την Αθηνάς, το Μοναστηράκι, είναι φιλική και ανοιχτή. Δεν εκτιμάμε την πόλη μας και προτιμούμε τις άλλες τις ευρωπαϊκές, αλλά εγώ τις θεωρώ κρύες και απρόσωπες. Αν θέλουμε ευρωπαϊκή Αθήνα ας σταματήσουμε να πετάμε παντού σκουπίδια, να βάφουμε τα πάντα με γκράφιτι ή να πετάμε τα τσιγάρα κάτω. Ας σεβαστούμε την πόλη μας. Στο Μόναχο άμα πετάξεις σκουπίδι κάτω σε κράζουν όλοι από γύρω, εδώ το πολύ-πολύ να πετάξει κι ο διπλανός. Από κει και πέρα, το πλάνο ξενάγησης εξαρτάται από τα ενδιαφέροντα του επισκέπτη.

 

Ποιο σημείο της πόλης δεν έχει εκτιμηθεί σωστά και παραμένει ένα κρυφός θησαυρός;

Δυστυχώς, η Ομόνοια. Παραμένει κρυφή γιατί έχει γκετοποιηθεί, δεν την θεωρεί κάνεις αξιοθέατο. Οι τουρίστες την φοβούνται και την αποφεύγουν και η νέα γενιά την έχει συνδυάσει με τον κίνδυνο και καλά κάνει. Έχει χάσει την πανέμορφη πλατεία με το Σιντριβάνι και τώρα κοσμείται με ένα τσιμεντένιο αίσχος και δέντρα σε γλάστρες.

 

Ποια γειτονιά  δίνει στοιχεία για την αρχιτεκτονική κληρονομιά της Αθήνας;

Όλο το κέντρο της Αθήνας, η υπέροχη Πλάκα, η Ακαδημίας με την κλασική τριλογία της και η Ομόνοια με τα νεοκλασικά στολίδια της που διαλύονται. Η Αθήνα χτίστηκε με πανέμορφα κτήρια κατά τον 19ο αιώνα από Γάλλους και Γερμανούς αρχιτέκτονες σαν φόρος τιμής στην αρχαία ελληνική αρχιτεκτονική για την έμπνευση του νεοκλασικού στυλ. Είμαστε, ίσως, η μόνη χώρα της Ευρώπης που τα κατεδαφίζει ακόμα και σίγουρα η μόνη που τα έχει σε τέτοια χάλια.

 

Αγαπούν οι τουρίστες την Αθήνα, ή κάνουν σε αυτή ένα γρήγορο πέρασμα για να συνεχίσουν μετά με τα νησιά;

Αναλόγως τους τουρίστες. Όσοι διαθέτουν καλό μορφωτικό επίπεδο μένουν εδώ, καταλαβαίνουν τα αίτια της εικόνας που βλέπουν, τα εξηγούμε και εμείς όσο μπορούμε, δικαιολογούν ή ψέγουμε αντίστοιχα. Ακόμα και αυτοί που στην αρχή έχουν μια πιο ουδέτερη στάση, άμα τους δείξεις αυτά που πρέπει, δεν μπορούν να μην την αγαπήσουν.

 

Ποια γωνιά της πόλης είναι η αγαπημένη σου;

Ό, τι είναι γύρω από την Αθηνάς, όλα εκείνα τα άπειρα στενά, που μοιάζουν με παλιά Αθήνα, με νέες προσθήκες, μαγαζάκια από το 1950 και το 2018. Αγαπάω την μίξη, την εξέλιξη, τη συνέχεια. Καμμιά φορά στέκομαι απλώς στο πεζοδρόμιο και χαζεύω μια πινακίδα. Γι’ αυτό μ αρέσει να πηγαίνω παντού με τα πόδια. Άλλοι έχουν χόμπι την ζωγραφική, εγώ θέλω να παρατηρώ.

 

Ποια πόλη του κόσμου πιστεύεις ότι έχει κοινά με την Αθήνα;

Η αλήθεια είναι, ότι ενώ έχω πάει σε αρκετές πόλεις, δεν μοιάζει καμμιά με την Αθήνα. Εξηγούμαι. Αρχιτεκτονική, ζωή, κλίμα (μεταφορικά και κυριολεκτικά), διάθεση, πρόσβαση, ιστορία, η μυρωδιά των νεραντζιών την άνοιξη, ο συνδυασμός της elegant πόλης και της απλής καθημερινής γειτονιάς. Αν βρείτε κάποια παρόμοια πόλη, ενημερώστε με.

 

Αγαπάς τα ταξίδια; Ποιο μέρος θα πρότεινες σε κάποιον που θέλει να επισκεφτεί το εξωτερικό και ποιο μέρος θα πρότεινες για εσωτερικό τουρισμό;

Είναι μέρος της αντίληψης μου για τον πλανήτη μας τα ταξίδια, τα θεωρώ σχεδόν το ίδιο απαραίτητα με το σχολείο. Μαθαίνεις εκεί ότι δεν είσαι μόνος και ότι δεν είσαι επίκεντρο, είναι πολύ σημαντικό αυτό.

Από εσωτερικό, θα πρότεινα Καστοριά, Πάργα, Μονεμβασιά. Είναι εξωπραγματικά όμορφες. Γενικά η Ελλάδα για τόσο μικρή χώρα, είναι απίστευτα όμορφη, και δεν το λέω σαν κλισέ, είναι αλήθεια. Πρώτα ταξίδεψα όλη την Ελλάδα, και μετά πήγα έξω. Θα πρότεινα το Ιράν για ταξίδι, με είχε συγκλονίσει αυτή η χώρα. Οι άνθρωποι είναι οι πιο ευγενικοί και φιλόξενοι που έχω γνωρίσει και οι εικόνες που βλέπεις εκεί είναι μοναδικές. Για παράδειγμα, βλέπεις πολλά επαγγέλματα που εδώ έχουν χαθεί για πάντα ή την ζωή στα καραβάν σεράι. Έρημος, χιόνι, ζέστη, βουνά, όλα μαζί. Και η διαφορετική αντίληψη, σαν έννοια παγκόσμια. Για εμάς Μέγας Αλέξανδρος και για αυτούς Αλέξανδρος ο Καταστροφέας.

 

Η κάθε πόλη είναι οι άνθρωποι που μένουν σε αυτή. Τι πιστεύεις για τους Αθηναίους, το στιλ και την κουλτούρα τους;

Πιστεύω ότι έχουμε μία ιδιαίτερη ιδιοσυγκρασία. Αυτό που βλέπετε πάνω στον βράχο, η Ακρόπολη, υποσυνείδητα έχει σμιλεύσει σε γενεές Ελλήνων το «όταν οι άλλοι τρώγανε βελανιδιά, εμείς είχαμε χοληστερίνη». Από αυτό απορρέει η ιδιοσυγκρασία, «είμαι καλύτερος από όλους». Αυτό με τη σειρά του δημιουργεί την κουλτούρα του ατόμου που τα ξέρει όλα, ενώ δεν ξέρει ποιος έχτισε πχ. τον Παρθενώνα. Οι Αθηναίοι πρέπει να αρχίσουν να διαβάζουν πέρα από τα τσάτσος τους και κανένα βιβλίο. Για το στιλ των Αθηναίων έχω να πω ότι είναι μια χαρά, στο μεγαλύτερο ποσοστό, θεωρώ ότι είμαστε καλοντυμένος λαός για τις δυνατότητες μας και ότι έχουμε κάποιο γούστο. Βλέπω και κάτι ακραία βέβαια που είναι για γέλια και για κλάματα, αλλά γενικά είμαστε καλά νομίζω.

 

Πως βλέπεις τους άντρες της πόλης και συνολικά τους Έλληνες; Θεωρείς ότι έχουν αλλάξει τα τελευταία χρόνια;

Θεωρώ ότι οι άντρες αλλάζουν σε συνδυασμό με τις γυναίκες. Δεν γίνεται διαφορετικά, το σύνολο της δυναμικής των δύο φύλων είναι σταθερό. Είναι δύο δυναμικά σύνολα που αλληλοεπιδρούν. Αν οι άντρες γίνανε πιο μαλθακοί, γίνανε πιο δυναμικές οι γυναίκες. Τώρα αν αυτό αρέσει στις γυναίκες είναι άλλο θέμα, προσωπικά δεν μου αρέσει, αλλά είναι μια πραγματικότητα. Κάπως έχουν ισορροπήσει παραπάνω απ’ όσο πρέπει τα δύο φύλα. Οι μεγαλύτεροι σε ηλικία άντρες, εννοώ από 40 και πάνω, μου φαίνονται το ίδιο, εκεί παίζει ρόλο η οικογένεια απ’ όπου προήλθαν, σε μικρότερες ηλικίες, πλέον εκπαιδεύει κυρίως το ίντερνετ και η υπερπροστατευτικότητα.

 

Θεωρείς ότι ένας άνθρωπος που αρχίζει να προσέχει την εικόνα του προοδευτικά προσέχει περισσότερο και την εικόνα της πόλης του;

Αυτό γενικά είναι δόγμα. Ένας άνθρωπος που προσέχει συνειδητά και ενεργά κάτι, όχι από συνήθεια, θα το επεκτείνει κι αλλού. Άνθρωποι που αφορίζουν την αλλαγή, είναι αγενείς και έχουν πάντα δίκιο, θα είναι πάντα τοξικοί και κακοί για όλους, και φυσικά και για την πόλη τους.

 

Αν δεν έμενες στην Ελλάδα που αλλού θα μπορούσες να μείνεις;

Νομίζω σε κάποια χώρα στην Λατινική Αμερική.

 

Αν μια ξενάγηση στην Αθήνα είχε μουσική υπόκρουση ποια θα ήταν αυτή;

Χμ.. Αν είχε μουσική θα ήταν κάτι του Sinatra, ίσως το I’ve got you under my skin, κάτι ήρεμο και μελωδικό με ωραία κορύφωση. Στην Αθήνα σαν πόλη, θα αφιέρωνα το Ακούω την αγάπη, κάθε στίχο.

Written by The B. Magazine